Van afval naar grondstoffen: Leusden is goed op weg

Sinds 2017 is het systeem om afval weg te brengen veranderd. Restafval moet je zelf brengen naar ondergrondse containers (binnen de dorpen) of daarvoor heb je een kliko (buiten de dorpen). Plasticverpakkingen, metaal en drankkartonnen (PMD) wordt opgehaald. Aan de inzameling van GFT en oud papier en karton is niets veranderd. Op 7 november is de evaluatie van dit nieuwe systeem in de gemeenteraad besproken.

Leusden doet het goed. Van 150 kg fijn restafval per inwoner (voor de verandering van het inzamelsysteem) zijn we in 2018 naar 71 kg per inwoner gegaan en dit jaar komen we waarschijnlijk rond de 62 kg per inwoner uit. Kortom het beoogde doel om de hoeveelheid restafval te verminderen, is overduidelijk gehaald!

In de media (de Leusderkrant) wordt juist gesproken over veel afval. Het hoge cijfer gaat over de totale hoeveelheid afval. Omdat Leusden een groene gemeente is, waar inwoners makkelijk grote hoeveelheden tuin- en snoeiafval kwijt kunnen via de groendepots, is er in Leusden in vergelijking met andere gemeenten veel GFT (Groente, Fruit en Tuin). Zie ook onderstaande tabel.

kg/inwoner voor

2016

2018 cijfer voor

service

vergelijkbare gemeentes

(verschil Leusden)

Fijn restafval 150 71 6,7 169
grof restafval 34 17 22
GFT 80 102 7,6 138
groendepot 110 54
PMD 9 32 7,8 21
glas 32 29 21
papier en karton 83 61 7,6 54
textiel 5,2 7,7

Bron tabel: Tussentijdse evaluatie Grondstoffenplan 2016-2020 gemeente Leusden

In het voorjaar van 2020 besluit de raad over een nieuw grondstoffenplan. GroenLinks-PvdA heeft bij de evaluatie een motie ingediend zodat we richting geven aan het nieuwe plan. De gehele raad heeft ingestemd met onze motie.

De drie elementen van deze motie zijn:

Nog beter scheiden: wat hoort nu precies in bij het PMD? Mag al het papier bij het oud papier? En kunnen de herbruikbare stoffen in het restafval nog verder verminderen? Hoe zorgen we dat al het glas in de glasbak verdwijnt? We vragen in de motie om inwoners te helpen nog beter te scheiden.

Nog vaker scheiden: nu kun je in onze winkelcentra niet je afval gescheiden weggooien. We vragen in de motie om te zorgen dat op nog meer plekken afval gescheiden wordt ingezameld. Bijvoorbeeld in de winkelcentra. Maar ook kleine bedrijven kunnen we helpen. Een 140 tal bedrijven doet dit al, maar ook nog veel niet. Hoe kunnen we hen helpen wel afval te scheiden?

Minder grondstoffengebruik: Het belangrijkste is dat we minder grondstoffen gebruiken. Ook dat vragen we in de motie: kijk op welke manier de gemeente kan zorgen dat er minder grondstoffen worden gebruikt. Een manier is bijvoorbeeld de invoering van de ja-ja-sticker. De gemeente zal dit onderzoeken. Omdat de wethouder aangaf dat hij dit onderzoek uitvoert voor het nieuwe plan was het niet nodig hier apart een motie voor in te dienen.

Afvaltarief

Komend jaar betaalt iedereen een hogere afvalstoffenheffing. Dat is een vast bedrag per huishouden. Per vuilniszak gaat het tarief ook omhoog.  Dat is in de raad op 7 november besloten. Doordat we nu goed het afval scheiden valt de verhoging, per huishouden, ca. €17 lager uit, dan als we waren doorgegaan met het oude systeem van inzamelen (dus vuilniszakken aan de straat zetten). De tariefverhoging komt grotendeels doordat de belasting op verbranding van restafval is verhoogd door de rijksoverheid.

De overweging om het tarief per zak hoger te maken, zodat het vaste bedrag voor iedereen lager zou worden is niet haalbaar gebleken. Op dit moment staan de gemeentefinanciën onder druk en is ook de OZB verhoogd. We houden uiteraard vast aan het principe de vervuiler betaalt en blijven dit monitoren. Het tarief per zak is gestegen, maar net iets minder dan het vaste tarief. Zo blijft Leusden een financieel gezonde gemeente waar we trots op kunnen zijn.

 

Hof van Liz

26 september stemde  de hele raad in met de opzet op hoofdlijnen voor het Hof van Liz. Dit betekent dat de initiatiefnemers, Van Wijnen projectontwikkelaars en Woningstichting Leusden, het project verder uitwerken.

GroenLinks-PvdA stemde in

Wij stemden in. Het plan biedt namelijk 65 huurwoningen, waarvan 53 sociale huur. Daarnaast staan er vrijstaande woningen, twee-onder-een kap woningen en 12 koop appartementen in het plan. Goedkope huurwoningen zijn schaars in Leusden, we zijn dan ook blij met dit aantal. Het zal de wachttijden verkorten.

Wij steunden de moties van andere partijen niet. De moties waren namelijk overbodig: de zaken waren al geregeld in het kader waaraan de initiatiefnemers moeten voldoen. Zo is daarin opgenomen dat de woningen in principe energieneutraal zijn. We zijn niet tegen de inhoud van de moties, op de motie over gebouwhoogtes na.

Inwoners betrekken

Maar wij hebben ook zorgen: en dat is de manier waarop inwoners betrokken worden (“participatie”). Wat houdt betrekken in? Heeft iedereen een duidelijk beeld van de spelregels? En de termijnen?  Het blijkt soms  lastig om dit goed te doen. We zullen dit evalueren en met een voorstel komen hoe we dit beter kunnen doen.

Omwonenden

Omwonenden hadden zorgen over het plan. Niet over de woningbouw an sich, maar over het verkeer, de hoogte van de gebouwen en het aanzicht. Komende tijd wordt over het aanzicht nog verder gepraat met alle partijen. Wij wachten de gesprekken af. Wij riepen Beweging 3.0 op zich meer te laten zien in dit traject, omdat zij de buren zijn.

Hoe verder?

De initiatiefnemers zullen het plan verder uitwerken. Zij zullen het daarna aanbieden aan de gemeente. Als het college akkoord gaat, wordt het nieuwe bestemmingsplan openbaar gemaakt. Iedereen kan dan zijn opmerkingen op het plan (een “zienswijze”) indienen. De raad zal uiteindelijk een besluit nemen over het bestemmingsplan en zal daarbij ook de zienswijzen meewegen.

Heeft u vragen aan GroenLinks-PvdA hierover? Mail of bel dan met Fenneke van der Vegte (fenneke.in.leusden@gmail.com)

De afbeeldingen komen uit het stedenbouwkundigplan. Dit is te vinden via: https://gemeentebestuur.leusden.nl/Vergaderingen/Raadsvergadering/2019/26-september/20:00agendapunt 7

Iedere Leusdenaar de zorg en welzijn die nodig is.

We hebben het al eerder gemeld. Zoals nagenoeg alle gemeenten kampt ook Leusden met een tekort op het sociaal domein. Vanaf de start van de decentralisatie van taken sociaal domein van rijksoverheid en provincie (jeugdzorg) naar de gemeenten was dit een grote uitdaging. Naast de taakverschuiving werd ook 25% gekort op het totale budget. Een schier onmogelijke opdracht, vooral ook omdat plots het lokale ambtelijk apparaat met voor hen volledige nieuwe materie aan de slag mocht. En de concurrerende uitvoeringsorganisaties (aanbieders van zorg en welzijn) met een fors aantal gemeenten (2012: 415 en 2019: 355) moesten gaan onderhandelen.

Inmiddels weten we meer. Het Nederlands Jeugd Instituut (NJI) deed vorig jaar onderzoek naar mogelijke specifieke oorzaken in Leusden. In combinatie met de praktijkervaringen van wethouders en ambtenaren levert dat een uitdagend beeld op. Leusden scoort hoog op kosten jeugdzorg. Ouders die het beste voor hun kinderen willen. Zorgaanbieders (met name Lariks en huisartsen) die meer doorverwijzen maar geen budget verantwoordelijkheid dragen. Mankerende prognoses en te late declaraties (zelf jaren na dato). Geen sturing op basis van data, afstemming tussen zorg en welzijn aanbieders, taakverschuiving of inzet op preventie en positieve gezondheid. Lees dit laatste als: het meer nemen door alle Leusdenaren van verantwoordelijkheid voor eigen gezondheid en leefstijl.

Al met al zitten we in Leusden met een tekort van in ieder geval € 1,5 mln voor de huidige college periode (2018 t/m 2022) dat we zullen moeten oplossen. Het meest ernstige is dat dit tekort door het ongewisse van weinig harde data en sturing nog kan oplopen. Het college heeft afgelopen week de volgende 3 scenario’s met de Raad besproken:

  • Uitvoeren van kostenbesparende maatregelen in het Sociaal Domein die leiden tot een structurele verlaging van het uitgavenniveau Sociaal Domein (€ 405.700).
  • Bezuinigen op andere taakvelden c.q. het opstarten van een nieuwe bezuinigingsoperatie (€ 496.00).
  • Het verhogen van de OZB waarbij we een solidaire bijdrage vragen van inwoners en/of bedrijven (€ 598.300).

Gelukkig wordt het Kabinet ook wakker en is inmiddels € 350 mln (2019) en € 190 mln (2020 en 2021) aan alle gemeenten gezamenlijk toegezegd om de ergste nood te dekken. De vraag is op welke wijze Leusden hier van kan profiteren.

Als fractie GroenLinks-PvdA hebben wij afgelopen donderdag aangegeven dat wij rekening houdend met een extra bijdrage van het Rijk toch toe willen naar een evenwichtige inzet van alle 3 de maatregelen. Ons standpunt is dat we willen dat met data en zakelijke sturing het sociaal domein efficiënter en waar mogelijk dekkend gaat functioneren. De maatregelen op andere taakgebieden treffen zoals nu voorgesteld ook alle gesubsidieerde organisaties. Wij pleiten voor een heroverweging op deze specifieke maatregel vooral tav de looncomponent. De OZB voorstellen raken ons allemaal. Wij vinden niet dat de OZB de sluitpost moet zijn maar een fair share in alle maatregelen waartoe we als Raad besluiten om het sociaal domein te organiseren zoals we willen: iedere Leusdenaren krijgt de zorg en welzijn die zij of hij nodig heeft.

Een keer een fractievergadering bijwonen?

Gasten zijn welkom om een fractievergadering bij te wonen van de fractie GroenLinks- PvdA. De fractievergaderingen zijn over het algemeen op de maandagavond. Op de website van de gemeente (https://gemeentebestuur.leusden.nl) staat een overzicht wanneer er fractievergaderingen zijn. Een enkele keer houden we geen fractievergadering op de geplande tijdstippen, maar over het algemeen vergaderen we wel. Wil je aanwezig zijn bij een fractievergadering, dan verzoeken we je vooraf even contact te zoeken met onze fractiesecretaris (Leo Lindhout; leo.lindhout@gmail.com of 06-40207474). Dan kunnen we een en ander afstemmen.

 

GroenLinks-PvdA discussieerde op 11 februari jl. over Bouwen in Tabaksteeg.

Op maandag 11 februari organiseerde de fractie van GroenLinks-PvdA een bijeenkomst rondom het dossier Bouwen bij de Tabaksteeg. Aanleiding voor de avond is de uitspraak van het College dat alternatieven voor de bouw van de 28 woningen in de Tabaksteeg en een er tussen liggend park, niet door Heijmans en De Boom gevonden zijn. Daarom blijft na lange tijd toch dit scenario weer als het meest haalbare op tafel liggen. De Langesteeg blijft daarmee vrij van bouw en wordt onderdeel van een blijvende ecologische zone.

De fractie wilde zich met leden als toehoorder door alle partijen nog eens goed laten informeren over alle pijnpunten rondom het dossier. Op een bijzonder eerlijk en open avond spraken Erik van Beurden de wethouder van de fractie, Maarten van Duin en Joost Mulder van Heijmans, Handert Scheffer van stichting De Boom, bewoners van Leusden-Zuid, provinciale bestuurders Erna Knotkamp (GroenLinks) en Kees de Kruijf (PvdA) zich zonder schroom uit. Lastige thema’s die ontweken konden worden, kwamen op tafel. Met respect voor elkaars soms tegengestelde belangen luisterde iedereen o.l.v. fractievoorzitter Marcel Sturkenboom in het nieuwe gemeentehuis naar alle betrokkenen, waarna steeds ruimte was voor vragen van alle andere aanwezigen.

De aanwezigen concludeerden met elkaar dat het wachten nu is op het procesvoorstel van het College waar met name het overleg met de betrokken bewoners aan de Tabaksteeg een belangrijke rol speelt. Dat is 2e helft maart te verwachten. De fractie GroenLinks-PvdA zal vanwege de impact van het besluit ruim voor de definitieve besluitvorming in de Raad nogmaals met bestuur en leden van GroenLinks en PvdA van gedachten wisselen. Alle leden krijgen ter voorbereidng op deze meeting een inhoudelijke samenvatting van de discussie van 11 februari toegezonden. Mochten andere Leusdenaren behoefte hebben aan nadere informatie of hun mening bekend willen maken dan kunnen zij hun vraag stellen of hun mening laten weten aan de GroenLinks-PvdA fractiesecretaris op mailadres leo.lindhout@gmail.com.